برنامه آموزشی رشته پرستاری سالمندی در مقطع کارشناسی ارشد ناپیوسته
افزایش جمعیت سالمندان در ایران به دلایل مختلفی از قبیل پیشرفت های علوم پزشکی، کاهش میزان موالید و افزایش امید به زندگی در حال وقوع است و به عنوان چالشی نوین برای نظام سلامت و رفاه اجتماعی ایران مطرح می باشد. پیشرفت های بدست آمده در حوزه مراقبتی و درمانی امکان بقاء طولانی تر توام با سلامتی، استقلال و … و به زیستن و خود اتکایی را برای سالمندان فراهم نموده است. در عین حال افزایش جمعیت سالمندان نیازمند به مراقبت های خاص و تخصصی، ایجاد و توسعه مدل ها و ساختارهای مراقبتی و حمایتی بهداشتی-اجتماعی تخصصی را برای سالمندان در سطح جهان و کشور ضروری ساخته است. از آنجایی که این پدیده در تمام جنبه های زندگی جوامع بشری تحولات قابل ملاحظه ای به وجود می آورد، از این رو، مقابله با چالش های فرا راه این پدیده و اتخاذ سیاست های مناسب برای ارتقای وضعیت جسمی، روانی، اجتماعی و معنوی سالمندان از اهمیت بالایی برخوردار است. آموزش های پرستاران در سطح کارشناسی در این حوزه پاسخگوی چنین نیازهایی نبوده و بسیاری از پرستاران در طی سال ها کار و اشتغال در این حوزه تنها به صورت عملی تجربه کسب می نمایند.
لذا رشته پرستاری سالمندی در راستای سیاست های سلامت محور در کشور راه اندازی شد تا به تربیت نیروی انسانی کارآمد برای رویارویی با گذار اپیدمیولوژیک و پاسخگویی به نیازهای سالمندان بپردازد. دانش آموختگان این رشته قادر به تلفیق دانش و مهارت های پشرفته پرستاری سالمندی با سایر رشته ها و تخصص های وابسته بوده و انتظار می رود با هنر حل مسئله و تصمیم گیری مبتنی بر شواهد متناسب با شرایط بومی و کشوری بتوانند در جهت ارتقاء سلامت سالمندان گام بردارند. نیاز به ارائه خدمات بهداشتی مبتنی بر خانواده و جامعه به ویژه پرستاری در منزل از سالمندان مبتلا به اختلالات حاد و مزمن جسمی، روانی و اجتماعی از دیگر نکات قابل توجه در تربیت پرستاران سالمندی می باشد. به طوری که کرامت سالمندان، مراقبین و خانواده آنان به طور کامل رعایت گردد.
کارشناسی ارشد رشته پرستاری سالمندی برای اولین بار در سال 1389 به تصویب رسید و در حال حاضر پس از چند دوره اجرای برنامه آموزشی مذکور، زمان بازنگری برنامه آموزشی فرا رسیده است. لذا کمیته بازنگری تلاش نموده است که ضمن حفظ کلیت مراقبت پرستاری، تطبیق با شرایط فرهنگی جامعه، تلفیق دانش نظری و عملکرد بالینی، استفاده از مدل های ارتقای کیفیت مراقبت های پرستاری و توسعه اخلاق حرفه ای، دانشجویانی تربیت شوند که ضمن تکریم جامعه سالمندان، خدمات موثر از پیشگیری تا توانبخشی را به سالمندان سالم، بیمار، آسیب پذیر و خانواده های آنها در عرصه های مختلف (منزل، مساجد، پارک ها سرای محله، خانه های سالمندان و ….) ارائه نمایند.
عنوان رشته به فارسی و انگلیسی: رشته پرستاری سالمندی (Gerontological Nursing)
مقطع تحصیلی: دوره کارشناسی ارشد ناپیوسته (M.sc)
ثبت سفارش خدمات آکادمیک پرستاری
خدمات آکادمیک پرستاری شامل 1) ترجمه کتاب پرستاری، 2) ترجمه مقاله فارسی به انگلیسی پرستاری، 3) چاپ کتاب پرستاری در داخل کشور، 4) ترجمه کتاب فارسی پرستاری به انگلیسی و چاپ و توزیع در خارج از کشور، 5) نگارش پایان نامه پرستاری، 6) نگارش پروپوزال و پیش پروپوزال پرستاری، 7) تبدیل پایان نامه پرستاری به کتاب و توزیع در آمازون و گوگل بوکز، 8) چاپ کتب پرستاری در اسپرینگر و الزوایر می باشد.
تعریف رشته
رشته پرستاری سالمندی در مقطع کارشناسی ارشد ناپیوسته در چارچوب سیاست های جامعه نگر و ارتقاء سطح سلامت سالمندان، پرستارانی با علم و مهارت در زمینه مراقبت های پرستاری فردی، خانوادگی و اجتماعی در سطوح مختلف پیشگیری (بهداشتی، تشخیصی، درمانی، بازتوانی و توانبخشی جسمی، روانی و اجتماعی برای گروه سالمندان را تربیت می نماید. دانش آموختگان این رشته دارای تبحر و مهارت کافی در ارائه مراقبت های تخصصی پرستاری با هدف حفظ، ارتقاء و بازگرداندن سطح سلامت همه جانبه (جسمی، روانی، اجتماعی، …)، پیشگیری از بروز سندرم های سالمندی تا نوتوانی به فرد سالمند، خانواده و جامعه بوده و قادرند با یکدیگر اصول ارتباطات انسانی، نیازهای جسمی، روانشناختی، اجتماعی و فرهنگی-معنوی سالمند را در حیطه های مختلف خدمات پرستاری شناسایی کرده و به منظور ارتقاء کیفیت مراقبت بهداشتی-درمانی و توانبخشی ویژه سالمندان و توسعه سالمندی سالم و فعال اقدامات لازم را مبذول دارند.
شرایط و نحوه پذیرش در دوره
پذیرش دانشجو در این رشته تابع ضوابط و مقررات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی خواهد بود. داوطلبان برای ورود به دوره کارشناسی ارشد ناپیوسته پرستاری سالمندی علاوه بر صلاحیت های عمومی باید شرایط ذیل را نیز داشته باشند:
- دارا بودن مدرک کارشناسی پرستاری داخل یا خارج از کشور مورد تایید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
* جهت کسب اطلاعات از آخرین تغییرات مدرک تحصیلی مورد پذیرش و مواد امتحانی و ضرایب آزمون ورودی هر سال تحصیلی، به دفترچه آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته رشته های علوم پزشکی مربوط به آن سال تحصیلی مراجعه شود.
تاریخچه و سیر تکاملی دوره در جهان و ایران
برای صدها سال امر مراقبت از سالمندان بر عهده خانواده های آنها قرار داشت. با این حال، با افزایش جمعیت و طول عمر انسان ها، نگرش جامعه نسبت به این مقوله تغییر کرد. موسسات رسمی به منظور مراقبت از سالمندان تاسیس گردید. اولین موسسات از این نوع توسط مراجع مذهبی و با هدف رسیدگی به وضع سالمندان بی بضاعت و بی سرپرست تشکیل گردید.
پس از تصویب قانون رفاه و تامین اجتماعی در سال 1935 در ایالات متحده، اولین مراکز مراقبت سالمندی به سبک امروزی در این کشور شکل گرفت، به طوری که اغلب پرستاران بازنشسته منازل خود را تبدیل به آسایشگاه سالمندان نیازمند کمک می کردند. همچنین کلیه بیمارستان ها موظف به رسیدگی و مراقبت از سالمندانی که امکان نگهداری آنها در خانه هایشان وجود نداشت، شدند. در طول دهه 1940 تعدادی از ایالات آمریکا حداقل استانداردهای لازم برای مراقبت های خانه های پرستاری را بوجود آوردند و اعطای گواهینامه و مجوز فعالیت به آنها از سوی دولت آغاز شد. در سال 1965 و به دنبال آغاز فعالیت سیستم بیمه فدرال، صنعت رو به رشد خانه های پرستاری ویژه مراقبت از سالمندان گام بلندی به سوی رشد و تکامل برداشت. گروه پرستاری سالمندی در سال 1966 به عنوان زیر مجموعه انجمن پرستاران آمریکایی تاسیس شد و در سال 1976 به Gerontological Nursing Division تغییر نام یافت. در آمریکا انجمن ملی پرستاری سالمندی در 1984 و در کانادا در سال 1985 تاسیس شد. استانداردهای بالینی پرستاری سالمندی در سال 1971 در آمریکا تدوین و مدرک پرستاری سالمندی در سال 1984 صادر گردید. در حال حاضر پرستاری سالمندی بخشی از حرفه پرستاری و سیستم مراقبت های بهداشتی در جامعه جهانی را تشکیل می دهد. از آنجایی که سالمندی فرآیندی است که برای اکثریت مردم یک مرحله تکاملی زندگی است، که باید در آن حس خوب بودن تقویت شود، در حال حاضر پارادایم های موجود به حفظ و نگهداری سالمندان در منزل با رویکرد خانواده محوری تاکید دارند. رشته مشابه در آمریکا، کانادا، استرالیا، انگلستان، فرانسه، مالزی و برخی دیگر از کشورهای اروپایی و ژاپن وجود دارد. پرستاری سالمندی موجودیتی قائم به ذات نداشته بلکه بخشی از حرفه پرستاری، سیستم مراقبت های بهداشتی، اجتماع و جامعه جهانی را تشکیل می دهد. بدین ترتیب تعریف پرستاری سالمندی و نقش و وظایف آن از عوامل متعددی تاثیرپذیرند که از جمله این عوامل می توان به نیازهای خاص هر جامعه، شرایط اجتماعی و سنت ها و فرهنگ غالب در هر یک از جوامع اشاره کرد.
در ایران برنامه آموزشی کارشناسی ارشد پرستاری سالمندی برای اولین بار در سال 1389 به تصویب رسید. مراقبت های پرستاری از سالمندان در بخش های مراقبت های حاد و مزمن یا جامعه ارائه می شود. هدف این مراقبت شامل ارتقاء و حفظ سطوح عملکردی و کمک به سالمندان، انتخاب و استفاده از نیرو و انرژی خود به منظور به تقویت استقلال خود است. پرستار به مددجو-بیمار کمک می کند تا حداکثر حرکات جسمی و انجام امور ارادی را حفظ کرده و با فقدان های روحی، روانی، اجتماعی و جسمی تطابق یابد. پرستاری که در رشته پرستاری سالمندی فارغ التحصیل می شود دارای دانش تخصصی پرستاری در زمینه تغییرات طبیعی و غیرطبیعی حاد و مزمن در دوران سالمندی می باشد و قادر به ارائه خدمات تخصصی پرستاری همه جانبه مراقبت از سالمندان-مددجو و خانواده وی می باشد.
جایگاه شغلی دانش آموختگان:
دانش آموختگان این دوره می توانند در جایگاه های زیر انجام وظیفه نمایند:
- مراکز درمانی (بیمارستان ها و غیره)
- مراکز نگهداری از سالمندان (نگهداری شبانه روزی، روزانه و مراقبت در منزل)
- مراکز خدمات جامع سلامت
- مراکز توانبخشی، مراکز مشاوره و ارایه مراقبت های پرستاری سالمندی در منزل
- سازمان های رفاه، تامین اجتماعی، بازنشستگی، بهزیستی و شهرداری ها
- مراکز تحقیقاتی و پژوهشکده های مرتبط با مراقبت های سالمندی
- شرکت های دانش بنیان در زمینه سالمندی
ثبت سفارش خدمات آکادمیک پرستاری
خدمات آکادمیک پرستاری شامل 1) ترجمه کتاب پرستاری، 2) ترجمه مقاله فارسی به انگلیسی پرستاری، 3) چاپ کتاب پرستاری در داخل کشور، 4) ترجمه کتاب فارسی پرستاری به انگلیسی و چاپ و توزیع در خارج از کشور، 5) نگارش پایان نامه پرستاری، 6) نگارش پروپوزال و پیش پروپوزال پرستاری، 7) تبدیل پایان نامه پرستاری به کتاب و توزیع در آمازون و گوگل بوکز، 8) چاپ کتب پرستاری در اسپرینگر و الزوایر می باشد.
فلسفه (ارزش ها و باورها)
در راستای فلسفه حاکم بر جامعه، فلسفه اسلامی زیربنای طراحی برنامه آموزشی رشته کارشناسی ارشد پرستاری سالمندی قرار گرفت. از آنجا که از دیدگاه فلسفه اسلام تربیت برای تنویر ذهن و ایجاد و حفظ ارزش های انسانی و سجایای اخلاقی است، ارزش ها و باورها نیز متاثر از این فلسفه ذکر شده است.
در این برنامه بر ارزش های زیر تاکید می شود:
- رعایت اصول اخلاقی و انسانی در ارتباط با سالمند و خانواده وی
- رعایت و حفظ حقوق افراد سالمند و خانواده آنان
- حفظ کرامت و شان افراد سالمند و خانواده آنها
- رعایت عدالت در ارائه خدمات به سالمندان و خانواده آنان
- حمایت از مددجوی سالمند در فائق آمدن بر ناتوانی و ارتقای سطح کارآمدی و توانمندی خویش
- توسعه مهارت های خود-مراقبتی در مددجوی سالمند
- حمایت و تقویت خوداتکایی، استقلال عملکردی در فعالیت های جسمی، روانی، اجتماعی و معنوی سالمند
- مشارکت سالمند، مراقبین سالمند و خانواده آنان در تصمیم گیری های مرتبط با خدمات مراقبتی سلامت محور سالمندی
- تلاش در جهت تحقق سالمندی سالم، فعال، موفق و مولد
- بهبود مداوم کیفیت اقدامات و خدمات پرستاری سالمندان
- پیروی از اصول اخلاق زیستی و قانونی حاکم بر جامعه
- حرفه ای شدن پرستاران در ارائه خدمات به سالمندان و خانواده آنها
- همکاری بین حرفه ای و تیمی جهت ارائه خدمات به سالمندان و خانواده آنها
- یادگیری مادام العمر جهت ارائه خدمات با کیفیت به سالمندان و خانواده آنها
- پاسخگویی حرفه ای ارائه خدمات به سالمندان و خانواده آنها
- شفافیت و صداقت در انجام امور محوله
- حفظ سلامت و ایمنی سالمند در محیط
- کسب استقلال و مهارت فراگیران در مراقبت از سالمندان
- جامع نگری و شبکه مراقبت از سالمندان در خانواده، مراکز نگهداری و بیمارستان
- کاهش و برطرف کردن نگرش سن پرستی (Ageism) در نظام سلامت و جامعه
دورنما (چشم انداز)
چشم انداز این برنامه تربیت پرستاران متبحر و متخصص در حوزه مسائل جسمی، روانی، اجتماعی و معنوی سالمندی شامل موارد زیر می باشد:
رشته کارشناسی ارشد پرستاری سالمندی در 10 سال آینده در کشور، با کاربست استانداردهای جهانی، افزایش به کارگیری تدابیر مدیریتی، آموزشی و پژوهشی در مراقبت از سالمندان جایگاه خود را در عرصه های مختلف ارائه خدمات در کلیه سطوح پیشگیری از طریق نوآوری در آموزش، تحقیق و مراقبت مددجو-بیمار محور مشخص و تثبیت خواهد کرد. دانش آموختگان پرستاری سالمندی، در مسیر ارائه خدمات تخصصی، اثربخشی و مقرون به صرفه در جهت اعتلای سلامت سالمندان جامعه و بهبود کیفیت زندگی آنان در تمامی عرصه های مراقبت از سالمندان تلاش نموده و به سطح مراقبتی کشورهای برتر منطقه دست خواهند یافت.
رسالت (ماموریت)
رسالت عمده رشته کارشناسی ارشد پرستاری سالمندی عبارت از حفظ و ارتقاء سلامت همه جانبه سالمندان، پیشگیری از بیماری ها و ناتوانی ها با هدف توانمندسازی و بازتوانی سالمندان، ارتقای سالمندی سالم و موفق بوسیله گسترش ساختارها و زیرساخت های مراقبتی تخصصی و ارتقاء روند مراقبت های پرستاری است. در این راستا تربیت دانش آموختگانی کارآمد، با دانش، مهارت و توانمندی های لازم برای ارائه مشاوره و آموزش پیشگیرانه، مراقبت های بالینی و پژوهش در مراقبت از سالمندان و خانواده آنها براساس مراقبت خانواده محور ضروری است. همچنین رسالت ما ارائه مدل های نواورانه مراقبت از سالمندان سالم و سالمندان مبتلا به بیماری های حاد و مزمن، پیشرفته یا تهدید کننده زندگی با هدایت و رهبری اساتید این رشته و انجام پژوهش مبتنی بر نیاز است که موجب دانش جدید در پیشرفت علم و کیفیت زندگی سالمند شود. اینگونه فعالیت ها را با بهره گیری از رویکرد بین رشته ای و فرارشته ای انجام می شود و کرامت و شان تمام دینفعان این برنامه همواره باید حفظ و مدنظر قرار گیرد.
هدف کلی:
هدف کلی رشته کارشناسی ارشد ناپیوسته پرستاری سالمندی ارائه مراقبت و خدمات پرستاری به جمعیت سالمندان جامعه کشور می باشد. این هدف از طریق تربیت دانش آموختگانی محقق می گردد که دارای دانش، نگرش و توانمندی های لازم در حوزه سالمندی و مراقبت ها و توانایی های لازم (رفتارهای حرفه ای، مهارت های ارتباطی، مهارت در بکارگیری فناوری اطلاعات، خودآموزی مستمر، پژوهش و بکارگیری یافته های معتبر پژوهشی در امر ارائه خدمات، مدیریت و ارتقاء کیفیت مراقبت ها، توانایی حل مسئله، مستندسازی اقدامات و سرویس های تخصصی ارائه شده) باشند.
خدمات آکادمیک پرستاری شامل 1) ترجمه کتاب پرستاری، 2) ترجمه مقاله فارسی به انگلیسی پرستاری، 3) چاپ کتاب پرستاری در داخل کشور، 4) ترجمه کتاب فارسی پرستاری به انگلیسی و چاپ و توزیع در خارج از کشور، 5) نگارش پایان نامه پرستاری، 6) نگارش پروپوزال و پیش پروپوزال پرستاری، 7) تبدیل پایان نامه پرستاری به کتاب و توزیع در آمازون و گوگل بوکز، 8) چاپ کتب پرستاری در اسپرینگر و الزوایر می باشد.
ثبت سفارش خدمات آکادمیک پرستاری
ثبت سفارش کلیه خدمات آکادمیک رشته پرستاری در تمامی مقاطع پذیرفته می شود.